آغوز

مدیریت آغوز: یک شروع عالی برای گوساله

Emma Cuttance, Veterinary Enterprises, and Katie Denholm, Anexa

 

یافته های کلیدی:

  • عدم جذب ایمونوگلوبولین های کافی در 24 ساعت اولیه پس از تولد از طریق آغوز می تواند گوساله را مستعد ابتلا به بیماری و در نهایت مرگ کند.
  • این شکست عمدتاً به عنوان عدم موفقیت در انتقال غیر فعال Failure of Passive Transfer (FPT) شناخته می شود که نسبتاً هم شایع است.
  • دامپروران می توانند برای جلوگیری از FPT کیفیت آغوز گاوها را مورد آزمایش قرار دهند.
  • شیوه های مدیریتی صحیح می تواند موجب محدود کردن موارد FPT می شود.

پرورش گوساله سالم به عنوان حیوانات مولد جایگزین در گله، تعیین کننده بهره وری هر گله می باشد. بهبود سلامت گوساله شامل افزایش ایمنی گوساله است که موجب بوجود آمدن مقاومت در برابر عفونت ها و همچنین کاهش خطر ابتلا به عفونت و بیماری می شود.

آغوز چیست؟

آغوز یا ماک اولین شیری است که گاو تولید می کند. آغوز از شیر طبیعی بسیار غنی تر می باشد، ولی به طور خاص میزان ایمونوگلوبولین ها (آنتی بادی ها) در آن قابل مقایسه نیست. آنتی بادی ها در ایجاد سیستم ایمنی بدن و جلوگیری از بروز بیماری های عفونی نقش دارند.

کیفیت آغوز بر اساس غلظت آنتی بادی های موجود در آن تعریف می شود. البته میزان آن از گاوی به گاو دیگر بسیار متغیر است.

پس از دومین شیردوشی و متعاقب آن در شیردوشی های بعدی میزان آنتی بادی های موجود در شیر گاو بسیار کاهش پیدا می کند بنابراین آن را نباید به عنوان آغوز نامید و معمولاً به آن شیر در مرحله گذار یا انتقال گفته می شود (از آغوز به شیر طبیعی). شیر مرحله گذار یا انتقال تا هشتمین شیردوشی قابل فروش نمی باشد. آغوز را به هیچ وجه نباید با شیر مرحله گذار مخلوط و برای تغذیه گوساله های تازه متولد شده استفاده نمود.

گوساله ها در زمان تولد با یک سیستم ایمنی ضعیف و توسعه نیافته به دنیا می آیند. دلیل این امر این است که (برخلاف انسان) جفت گاو مانع از انتقال مولکول های بزرگ ایمونوگلوبولین ها (آنتی بادی ها) که برای ایمنی ضروری هستند می شود که سد خونی جفت مانع این کار می شود. بنابراین گوساله ها باید ایمونوگلوبولین ها را از طریق آغوز جذب کنند و در دیواره روده در 24 ساعت اولیه مکانیسمی برای بدست آوردن ایمنی و جذب ایمونوگلوبولین ها بوجود آمده است. این فرآیند در 24 ساعت اول تولد موثر و کارآمد است و اغلب به صورت انتقال غیر فعال انجام می شود. زمانی که گوساله ها مقدار کافی از آغوز با کیفیت بالا را دریافت می کنند، قابل اندازه گیری است و غلظت کافی ایمونوگلوبولین ها در خون بیشتر از 10 میلی گرم در هر میلی لیتر است. گوساله هایی که موفق به جذب مقدار کافی از ایمونوگلوبولین ها در 24 ساعت اول نمی شوند، از شکست در انتقال فعال (FPT) رنج خواهند برد.

  • در گاوهای شیری، کیفیت آغوز در گاوهای شیری با تولید بالاتر، پایین تر می باشد. گاوهای هلشتاین پایین ترین کیفیت آغوز را در بین نژادهای شیری دارا می باشند.
  • اگر دوره خشکی کمتر از 3 هفته باشد، کیفیت آغوز کاهش پیدا خواهد کرد.
  • اگر شیر تولیدی با آغوز به صورت آبکی باشد، کیفیت خوبی نخواهد داشت.
  • اگر گاو دچار ورم پستان بوده و درمان آنتی بیوتیک شده باشند، آغوز تولیدی آن نباید برای تغذیه مصرف شود. این عمل به طور معمول در دوره خشکی انجام نمی شود، مگر اینکه دوره خشکی بسیار کوتاه باشد.
  • آلودگی های باکتریایی موجب کاهش آنتی بادی ها می شود (به بخش جمع آوری و ذخیره سازی آغوز توجه فرمایید).

چرا آغوز برای گوساله مهم است؟

آنتی بادی ها نمی توانند در زمان بارداری از گاو ماده به گوساله انتقال یابند بنابراین گوساله در زمان تولد بدون ایمنی و دفاع در برابر پاتوژن ها متولد می شود. بنابراین گوساله بلافاصله پس از وارد شدن به کانال زایمان در معرض چالش ها قرار خواهد گرفت.

اگر گوساله بلافاصله پس از تولد میزان کافی از آنتی بادی ها را از طریق آغوز دریافت نکند، انتقال غیر فعال آنتی بادی ها (FPT) بروز می نماید. نرخ مرگ و میر و بیماری در گوساله های با FPT بسیار بالا است. گوساله هایی هم که زنده می مانند نرخ رشد ضعیف تری نسبت به گوساله هایی که آغوز با کیفیت مناسب دریافت کرده اند دارند.

همچنین آغوز میزان انرژی بالاتری نسبت به شیر طبیعی دارد که این برای گوساله تازه متولد شده که ذخیره چربی بالایی ندارند بسیار مهم می باشد. با اطمینان از این موضوع به گوساله های نر و تلیسه های شما با میزان کافی و زیاد آغوز تغذیه شده اند، به شما کمک خواهد کرد تا فشار بیماری های عفونی در کل گله شما کاهش یابد.

تنها گذاشتن گوساله با گاو یک روش مطمئن برای مصرف آغوز نمی باشد و میزان موفقیت در آن کمتر از 50 درصد است.

FPT می تواند منجر به افزایش میزان مرگ و میر و بیماری در گوساله شود که در آینده بر روی سطح تولید حیوان نیز تاثیر خود را خواهد گذاشت. در این شرایط گوساله ها حساسیت بیشتری به اسهال پیدا کرده و موارد بروز اسهال در آن ها افزایش می یابد و در ضمن شاهد بروز بیماری های تنفسی سپتی سمی و یا آنتریت خواهیم بود. همچنین FPT می تواند برروی توسعه دستگاه گوارش در حال رشد نیز تاثیر گذاشته و مصرف خوراک در آن ها کاهش یابد که در نتیجه رشد و تولید شیر کاهش می یابد.

موارد شیوع و رخ دادن FPT در گوساله ها بر اساس گزارشات ارائه شده در سرتاسر جهان 40-19 درصد می باشد. در سال 2015 در مطالعه ای که با استفاده از 4000 گاو شیری از 9 منطقه مختلف کشور نیوزلند انجام شده بود نشان داد که متوسط رخ دادن FPT در فواصل زمانی مختلف در طول دوره زایش بهاره 33 درصد بود که این میزان در فارم های مختلف در دامنه ای از 5 درصد تا 80 درصد بود. این نشان دهنده این است که بسیاری از گوساله ها به میزان کافی آغوز با کیفیت را بلافاصله پس از تولد دریافت نمی کنند. که در نتیجه میزان ایمنی غیر فعال در آن ها دچار مشکل می شود.

مخلوط کردن و ادغام آغوز توصیه نمی شود:

  • با توجه به خطر انتقال بیماری ها به عنوان مثال بیماری یون.
  • به صورت مخلوط کردن با شیر مرحله گذار با آغوز موجب رقیق شدن یک آغوز با کیفیت بالا خواهد شد (افت کیفیت).
  • باعث کاهش کیفیت می شود (در گاوهایی که آغوز با کیفیت پایین تری تولید می کنند) حجم بالاتری از آغوز خواهیم داشت که موجب آبکی و رقیق شدن آغوز با کیفیت بالا می شود.

چرا گوساله دچار شکست در انتقال غیر فعال می شود؟

غلظت ایمونوگلوبولین G (IgG) در آغوز ، زمان و حجم

آغوز با کیفیت بالا حاوی بیش از 50 میلی گرم در هر میلی لیتر IgG است. گوساله باید حجمی برابر با حداقل 100 گرم ایمونوگلوبولین را برای اطمینان از داشتن ایمنی غیر فعال مناسب مصرف نماید. علاوه بر این توجه به این موضوع هم مهم است که پس از 24 ساعت از تولد، روده گوساله تازه متولد شده نسبت به ورود مولکول های بزرگ ایمونوگلوبولین نفوذ ناپذیر می شود، در نتیجه زمان تغذیه با آغوز نیز حیاتی است. تغذیه آغوز خیلی دیر می تواند منجر به FPT شود.

غلظت ناکافی IgG در آغوز، حجم نامناسب آغوز و تغذیه آغوز خیلی دیر پس از تولد از عوامل عمده و اصلی FPT هستند.

  • گوساله ها باید به میزان 10 تا 15 درصد از وزن بدنشان در 6 تا 12 ساعت اول پس از تولد با یک آغوز با کیفیت عالی تغذیه شوند تا میزان کافی آنتی بادی های محافظ جذب بدنشان شود، که این برای گوساله 40 کیلوگرمی 4 تا 6 لیتر است. اولین آغوز را باید با توجه به ظرفیت معده یا شیردان به دو قسمت تقسیم نمود و در هر وعده 1.5 تا 2 لیتر از آغوز مورد تغذیه قرار گیرد. آغوز طلایی تازه بهترین است (آغوز طلایی بهترین آغوز از نظر کیفیت است که از اولین شیردوشی پس از گوساله زایی بدست آمده است.

آلودگی باکتریایی آغوز:

در حالی که غلظت IgG آغوز و حجم تغذیه شده با آن کافی است، باکتری ها ممکن است موجب آلوده کردن آغوز در زمان برداشت ، در طی دوره ذخیره سازی و یا زمان تغذیه شوند. این باکتری ها می توانند موجب محدودیت جذب IgG شوند که منجر به کاهش انتقال غیر فعال و پایین آمدن غلظت IgG در سرم خون می شود. کلی فرم ها (باکتری های موجود در مدفوع ) از باکتری های بسیار مضر برای جذب IgG هستند. این احتمال وجود دارد که تاثیر باکتری ها به دلیل موارد ذیل رخ می دهند.

  • اتصال به IgG در دستگاه گوارش که موجب پایین آمدن حجم و توده IgG در دسترس برای جذب می شود.
  • تحریک سلولهای روده ای و کاهش جذب
  • تداخل با گیرنده های جذب IgG در سلول های اپی تلیال روده ای که این رقابت موجب مسدود شدن گیرنده های IgG می شود.

گودن و همکاران (2012) نشان دادند که آسیب به سلول های اپی تلیال می تواند منجر به بسته شدن سریع تر منافذ موجود در روده شود و سریعتر سلول های اپی تلیال روده در گوساله های تازه متولد شده به سرعت به سلول های بالغ که نفوذ پذیری به مولکول های بزرگ مثل ایمونوگلوبولین ها را ندارند، تغییر می کند و در نتیجه جذب سلول های بزرگ (ایمونوگلوبولین ها) در این حالت کاهش می یابد.

از روش های مناسب حفظ کیفیت آغوز در زمان برداشت و جابجایی آغوز می بایست برای به حداقل رساندن خطر آلودگی باکتریایی استفاده نمود.

چرا تغذیه با آغوز با کیفیت بالا می تواند یک چالش باشد؟

  • مشکل زمان و محدودیت نیروی انسانی در زمان گوساله زایی می تواند تغذیه با میزان کافی آغوز با کیفیت بالا را بلافاصله پس از تولد دچار مشکل نماید. گوساله های شیری را گاها پس از 12 تا 24 ساعت پس از تولد از مادر جدا می کنند، که می تواند منجر به تغذیه خیلی دیر با آغوز با کیفیت بالا شود یعنی قبل از زمانی که هنوز دیواره روده برای جذب IgG باز است (در صورتی که گوساله میزان کافی آغوز را از طریق مادرش دریافت نکرده باشد). در مطالعه ای که در سال 2015 در 105 فارم گاو شیری انجام شد، نشان داد که تنها 22 درصد از گوساله ها 2 بار در روز Pick up انجام دادند.
  • غلظت IgG و حجم آغوز در گاوهای شیری بسیار متغیر است و در یک دامنه ای از 2 تا 200 میلی گرم در هر میلی لیتر و حجم 2.8 تا 26.5 لیتر بود.
  • مخلوط کردن (ادغام) آغوز یک روش معمول در فارم های گاو شیری کشور نیوزلند است. این عمل می تواند مشکل ساز شود؛ به این دلیل که ممکن است که یک گاو که آغوزش را مخلوط می کنند، غلظت IgG پایین داشته باشد (کمتر از 50 میلی گرم در هر میلی لیتر) و در نتیجه گوساله مستعد FPT می شود.
  • در مطالعه ای که در سال 2015 انجام شد نشان داد که کیفیت آغوزهای مورد بررسی ضعیف بود و تنها 9.7 درصد از 298 نمونه آغوز جمع آوری شده در زمان های مختلف در طی فصل گوساله زایی دارای غلظت IgG بالاتر از سطوح توصیه شده را داشتند و تنها 11 درصد از نمونه ها سطح قابل قبولی از نظر آلودگی باکتریایی داشتند. تنها 3.4 درصد از نمونه ها در حد آستانه از نظر باکتری ها و کلی فرم ها بودند.

جدا کردن گوساله از مادرش در مقابل تغذیه با استفاده از لوله:

در زمان جدا کردن گوساله از مادرش شما باید در خصوص موارد ذیل اطمینان حاصل کنید: آغوز با کیفیت بالا گرم و تازه بالافاصله پس از تولد ، درست است؟ لازم نیست؟ انجمن NIW نشان دادند که :

  • خطر FPT در گوساله هایی که از پستان مادرشان تغذیه می کنند در مقایسه با گروهی که به سرعت جدا می شوند ( در 6 تا 12 ساعت اول زندگی) بیشتر است و تغدیه کافی (10 تا 15 درصد از وزن بدن) با آغوز با کیفیت بالا ( بیشتر از 50 میلی گرم به ازای هر میلی لیتر IgG ) در گوساله های جدا شده را شاهد هستیم.
  • اگر آغوزی که برای تغذیه استفاده می شود از نظر بهداشتی پاک باشد و به عبارتی آغوز فاقد آلودگی باشد (تعداد باکتری های پایین) و به خوبی مدیریت شود، گوساله جدا شده از مادر نسبت به گوساله هایی که در کنار مادر نگه داشته می شوند (مادر یک منبع آلودگی و عفونت است) سالم تر هستند.
  • لوله های معدی به این معنی است که یک حجم مشخصی از آغوز در یک زمان معینی مورد تغذیه قرار گیرد. با این حال تحقیقاتی که اخیراً انجام شده سوالاتی را بوجود آورده است:
  • استفاده از این لوله ها می تواند موجب عدم بسته شدن ناودان مری شده و شیر در داخل شکمبه تجمع پیدا می کند و منجر به رشد بیش از حد باکتری ها می شود. این امر می تواند منجر به جذب ضعیف تر IgG شود.
  • لوله های تغذیه ای با کیفیت ضعیف موجب آلوده شدن آغوز خواهد شد و خطر FPT افزایش می یابد.

 

لوله معده ای

مایع تغذیه شده با لوله معده ای وارد شکمبه می شود نه شیردان اما با توجه به اینکه شکمبه گوساله تازه متولد شده بسیار کوچک است آغوز وارد شیردان خواهد شد اما در تغذیه با لوله معده ای حجم بیشتری از آغوز می بایست خورانده شود.

آزمایش هایی برای شناسایی و تشخیص شکست در انتقال غیر فعال:

صرف نظر از اینکه گوساله در کنار مادرش نگهداری می شود و یا اینکه جدا شده و گوساله با استفاده از لوله های تغذیه ای و یا فیدرهای مختلف تغذیه شده است از مراحل مدیریتی زیر می توان برای اندازه گیری و جلوگیری از FPT بهره برد:

مرحله 1- تست گوساله ها برای بررسی FPT

شما می توانید برای تشخیص FPT در گوساله ها با نمونه گیری خون در گوساله های سالم (فاقد اسهال وکم آبی) از یک روزگی (24 ساعت) تا 7 روزگی با استفاده از روش آنالیز آزمایشگاهی پروتئین کل، انجام دهید. معمولاً توصیه می شود که این کار در زمان آغاز و اوج زمان گوساله زایی که به طور معمول FPT هم بالاتر است، انجام شود.

غلظت کل پروتئین یک برآورد خوب و مناسبی از IgG به ما می دهد. از روشهای مختلفی برای طبقه بندی FPT در گوساله استفاده می شود ولی به طور معمول از حد کمتر از 52 گرم در لیتر پروتئین کل استفاده می شود.

مرحله 2- تست آغوز از نظر کیفیت

شما می توانید از دستگاه رفرکتومتر بریکس برای آزمایش کیفیت آغوز استفاده نمایید. شما می توانید آزمایش را از نمونه آغوزهای جمع آوری شده ، آغاز نمایید. اگر کیفیت مناسب نداشت، نیازمند این هستند که گوساله ها را به صورت انفرادی مورد آزمایش قرار دهید که ممکن است نتایج بسیار مختلفی بدست آید. استفاده از دستگاه بریکس یک روش آسان بوده که تنها 5 ثانیه زمان می برد.

دستگاهی که برای اندازه گیری کیفیت آغوز مصرف می شود تحت عنوان کلسترومتر شناخته می شود.

بهترین راه برای جمع آوری و ذخیره سازی آغوز چیست؟

آلودگی باکتریایی آغوز بسیار مشکل ساز خواهد بود چون موجب انتقال بیماری خواهد شد و همچنین مقدار آنتی بادی هایی که می تواند توسط گوساله جذب شود را کاهش می دهد. بنابراین رعایت اصول بهداشتی در زمان اخذ و تغذیه با آغوز بسیار حائز اهمیت است.

باکتری ها به سرعت می توانند در دمای محیط تکثیر پیدا کنند. اگر شما قصد ذخیره سازی آغوز را دارید در ظروف تمیز و در یخچال و یا فریزر ذخیره کنید. دمای مناسب فریزر 18- تا 25- درجه سانتیگراد. تکثیر باکتری ها در یخچال به طور کامل متوقف نخواهد شد و فقط برای مدت یک روز نگهداری آغوز قابل قبول است.

آیا می توان از محصولات جایگزین آغوز استفاده نمود؟

آغوز تولید شده توسط گاوهای شما به طور خاص به مشکلات گاوداری شما همخوانی دارد بنابراین بهترین منبع آنتی بادی ها برای گوساله های شما خواهد بود. برای مواردی که آغوز گاو در دسترس نیست شما باید از آغوزهای مازاد منجمد (ترجیحاً از گاوهای مسن تر) به عنوان یک منبع اضطراری استفاده نمایید. در صورت عدم دسترسی به آغوز محصولات جایگزین اثر بخشی و کیفیت متغیری خواهند داشت.

بهترین روش مدیریت گوساله ها:

صرف نظر از وضعیت FPT پیروی کردن از یک روش پرورش درست و مناسب آینده گله ما را تضمین خواهد کرد. اگر شما در گله مشکل FPT دارید باید به دقت موارد را ارزیابی و در جهت رفع و از بین بردن آن ها در آیید.

گوساله های تازه متولد شده باید به میزان 10 تا 15 درصد از وزن بدنشان (4 تا 6 لیتر برای گوساله های 40 کیلوگرمی) با یک آغوز طلایی در 6 ساعت اول زندگی تغذیه شوند. آغوز طلایی، آغوز با کیفیت بالایی است که حاصل اولین شیردوشی پس از گوساله زایی است. به یاد داشته باشید از آنجایی که شیردان گوساله تازه متولد شده ظرفیت محدودی و تقریباً 1.5 تا 2 لیتر دارد، باید میزان آغوز کمتر در دفعات بیشتر مورد تغذیه قرار گیرد (یعنی 2 بار تغذیه در 12 ساعت اول زندگی).

با ادغام کردن آغوز خطر آلوده شدن گوساله ها و بیماری های مسری مثل یون افزایش پیدا می کند.

آلوده شدن آغوز ممکن است در هر مرحله ای از برداشت (از گاو) ، زمان ذخیره سازی و یا تغذیه رخ دهد. باکتری ها می توانند جذب IgG را در گوساله های تازه متولد شده محدود کند؛ بنابراین نیاز است که کل لوازم و تجهیزات خوراک دهی تمیز و پاک باشند. از آب گرم و صابون برای شستشوی کل تجهیزات و تانکرها برای حذف چربی های باقی مانده آغوز استفاده می شود.

آغوز باید در ظروف سر بسته ذخیره شود. در حالت ایده آل باید برای متوقف کردن رشد باکتری ها و کمک به حفظ غلظت IgG آن را در یخچال (در 4 درجه سانتیگراد) قرار دهید.

اگر امکان استفاده از یخچال وجود ندارد، می توانید از نگهدارنده های شیمیایی آغوز مانند سوربات پتاسیم به میزان 1 درصد در حجم 50 درصد از محلول استفاده کنید. استفاده از نگهدارنده های سنتی مانند فرمالدئید و اسید هیدروکلریک از آنجایی که این ترکیبات سرطان زا تشخیص داده شده اند، در صنایع غذایی توصیه نمی شود. آغوز را باید 2 تا 3 روز پس از جمع آوری مصرف کرد.

ادامه دادن تغذیه با آغوز پس از 24 ساعت اول تولد با توجه به اینکه منافذ روده بسته شده است هنوز هم مزایایی برای گوساله ها دارد و می تواند با عوامل عفونی موجود در روده اتصال پیدا کرده و بروز و شیوع بیماریها و شدت آن ها را کاهش دهد. در ضمن آغوز از نظر مواد مغذی نیز یک ماده خوراکی غنی محسوب می شود.

با استفاده از واکسیناسیون گله 3 تا 6 هفته قبل از گوساله زایی با واکسن هایی مانند Rotavec و Scourguard می توان سطح آنتی بادی ها را در آغوز افزایش داد.

نظر دهید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

32 − = 28

banner soha2